[Katowice] Ostatnie budynki kopalni staną się częścią Muzeum Śląskiego

W Katowicach ruszył ostatni duży etap przekształcania terenów pokopalnianych w zaplecze kulturalne miasta. Prace zainaugurowano 9 października, a ich zakończenie zaplanowano na 2029 rok, gdy Muzeum Śląskie będzie obchodzić stulecie istnienia. Generalnym wykonawcą jest Przedsiębiorstwo Budowlano-Produkcyjne Łęgprzem, z którym umowę podpisano we wrześniu. Przedsięwzięcie finansują głównie fundusze unijne i samorząd województwa śląskiego, a uzupełniają je środki Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz budżet muzeum.

Przebudowa obejmuje północną część terenu muzeum: elektrownię, nadszybie i maszynownię szybu Bartosz, wieżę ciśnień, warsztat rymarza, kuźnię i warsztat mechaniczny. W elektrowni powstanie wielofunkcyjna sala widowiskowa na koncerty i przedstawienia teatralne, uzupełniona przestrzeniami wystawienniczymi i edukacyjnymi. Kompleks szybu Bartosz stanie się główną bramą do muzeum. W nadszybiu zaplanowano punkt informacyjny, a w maszynowni zostanie odrestaurowana XIX-wieczna maszyna parowa, uznawana za najdłużej pracującą w polskim górnictwie. Na najwyższych kondygnacjach zniszczonej dotąd wieży ciśnień powstanie kawiarnia, a z warsztatem rymarza połączy ją przeszklony pawilon wejściowy.

Kuźnia i warsztat mechaniczny zostaną przeznaczone na nową wystawę stałą o historii przemysłu Górnego Śląska i Zagłębia Dąbrowskiego. Znajdą się tam także laboratorium sztuki współczesnej, pracownie dla artystów i kuratorów oraz pracownia konserwacji metalu. Zmieni się również otoczenie budynków: projekt przewiduje przestrzeń do wydarzeń plenerowych, nowe nasadzenia i kolejny fragment parku muzealnego.

Muzeum zaczęło przygotowywać koncepcję zagospodarowania tych obiektów w 2019 roku. Rozważano m.in. formułę partnerstwa publiczno-prywatnego, a w 2024 roku część przedsięwzięcia uznano za strategiczną dla regionu i objęto unijnym dofinansowaniem. Obecny etap zamyka proces, który rozpoczęło otwarcie nowej siedziby z podziemnymi salami wystawowymi w 2015 roku. W kolejnych latach muzeum zaadaptowało m.in. wieżę szybu Warszawa, łaźnię, stolarnię, łaźnię Gwarek i warsztat wiertaczy.